Sự kiện kinh tế - tài chính thế giới tuần từ 23-28/11/2015

Nội dung

Tăng trưởng

Mỹ: GDP của Mỹ trong quý 3/2015 đạt 2,1%, cao hơn báo cáo sơ bộ lần đầu đưa ra là 1,5% và ngang với mức tăng 2% như dự kiến của các chuyên gia. Với đà tăng trưởng trên cộng với chi tiêu tăng mạnh trong mùa mua sắm cuối năm, các chuyên gia dự báo tốc độ tăng GDP của Mỹ trong quý 4/2015 có khả năng đạt 3%.

(Theo Báo cáo công bố ngày 24/11 của Bộ Thương mại Mỹ)

Nga: Dự báo tăng trưởng kinh tế của Nga trong năm 2015 có thể ở mức âm 3,9%.

(Theo Bộ trưởng Kinh tế Nga, Alexei Ulyukaev ngày 23/11)

Ngân hàng

Thu nhập của các ngân hàng đầu tư hàng đầu thế giới trong quý 3/2015 đã giảm 8% trong bối cảnh ngành áp dụng các quy định nghiêm ngặt hơn, chi phí kiện tụng phát sinh và thị trường biến động buộc các ngân hàng phải tái cơ cấu, cắt giảm nhân sự và rút hoạt động khỏi một số lĩnh vực kinh doanh. Dự kiến doanh thu năm 2015 của 10 ngân hàng đầu tư lớn nhất thế giới đã sụt giảm 2% so với năm 2014, xuống 148 tỷ USD.

(Theo khảo sát của công ty phân tích Coalition)

Dầu

- Theo Bộ trưởng Dầu mỏ Venezuela Eulogio Del Pino ngày 22/11, nếu các nước OPEC không hành động để ổn định thị trường, giá dầu sẽ giảm xuống 20 USD/thùng. Theo đó, Venezuela đang thúc giục các nước OPEC thông qua “giá cân bằng” ở mức 88 USD/thùng - bao gồm cả chi phí đầu tư mới vào công suất. Hiện, Arab Saudi và Qatar đang cân nhắc đề xuất của Venezuela, sau đó các bộ trưởng OPEC sẽ nhóm họp vào ngày 04/12 để đánh giá chính sách sản lượng của khối.

- Saudi Arabia đã vượt qua Nga, trở thành nhà sản xuất dầu mỏ lớn nhất thế giới. Trong 9 tháng đầu năm 2015, Saudi Arabia đã sản xuất khoảng 10,19 triệu thùng dầu/ngày, cao hơn mức tương ứng 10,12 triệu thùng/ngày của Nga. Mặc dù giá dầu thô trên thị trường thế giới liên tục sụt giảm trong hơn một năm qua, Saudi Arabia vẫn tiếp tục tăng sản lượng dầu thô và áp dụng các mức giá ưu đãi cho khách hàng nhằm gia tăng thị phần của mình trên thị trường thế giới.

- Giá dầu: Trong phiên cuối tuần ngày 27/11, dầu giảm giá do thị trường tiếp tục lo ngại dư cung. Chốt phiên, giá dầu giao kỳ hạn tháng 1/2016:

+ WTI giao tại New York giảm 1,33 USD, tương đương 3%, xuống 41,71 USD/thùng;

+ Brent giao tại London giảm 60 cent, tương đương 1%, xuống 44,86 USD/thùng.

Tính chung cả tuần, WTI tăng 4% và Brent tăng 3,5%. Tuy nhiên, so với đầu tháng 11, cả WTI và Brent đã giảm khoảng 10%. (Theo Reuters ngày 27/11)

Nguyên nhân giá dầu tăng trong tuần qua là do thị trường tiếp tục lo ngại tình trạng dư cung, khi: (i) Hãng Genscape cho biết lượng dầu lưu kho tại trung tâm giao nhận dầu Cushing tăng 2,2 triệu thùng trong tuần kết thúc vào ngày 20/11; (ii) Trong tuần kết thúc ngày 20/11, số giàn khoan của Mỹ trong tuần qua giảm 9 giàn xuống 555 giàn (Theo công ty dịch vụ dầu khí Baker Hughes); (iii) Theo EIA, lượng dầu lưu kho của Mỹ trong tuần kết thúc vào 20/11 tăng 961.000 thùng, thấp hơn mức tăng 2,6 triệu thùng mà Viện Dầu khí Mỹ (API) dự báo, đồng thời thấp hơn mức tăng 1,2 triệu thùng Reuters dự báo.

Chứng khoán

Trong tuần qua, chứng khoán châu Á giảm điểm, MSCI châu Á - Thái Bình Dương giảm 1,42% trong cả tuần, xuống còn 133,15 điểm. Các thị trường chính:

+ Nikkei 225 (Nhật Bản) giảm 1,6%, xuống 19.883,94 điểm;

+ Shanghai Composite (Trung Quốc) giảm 6,7%, xuống 3.436,30 điểm;

+ Hang Seng (Hong Kong) giảm 4,41%, xuống 22.068,32 điểm;

+ Kospi (Hàn Quốc) giảm 0,82%, xuống 2.028,99 điểm;

+ S&P/ASX 200 (Australia) giảm 2,07%, xuống 5.197,898 điểm.

Tính chung cả tuần, chứng khoán Mỹ giảm điểm do cổ phiếu năng lượng và hàng tiêu dùng không thiết yếu giảm.Cụ thể:

+Dow Jones giảm 0,13%, xuống 17.798,49 điểm;

+S&P 500 giảm0,07%, xuống 2.090,11 điểm;

+Nasdaq Composite tăng 0,44%, lên 5.127,53 điểm.

Châu Âu

Nhóm các Bộ trưởng Tài chính Khu vực sử dụng đồng euro (Eurogroup) ngày 23/11 đã thông qua kế hoạch giải ngân cho Hy Lạp khoản cứu trợ trị giá 2 tỷ euro (2,1 tỷ USD), do Hy Lạp đã thực hiện tốt những cam kết cải cách theo yêu cầu của các chủ nợ. Đây là một phần của gói cứu trợ thứ 3 trị giá 86 tỷ euro. Theo đó, Hy Lạp nhận được khoản tiền trên vào ngày 24/11.

NHTW châu Âu (ECB) ngày 25/11 đã chính thức cho lưu hành tờ tiền giấy mệnh giá 20 euro mới có tính bảo mật cao, với tính năng thay đổi theo hiệu ứng ánh sáng giúp giảm thiểu khả năng làm giả. Dự kiến, ECB sẽ in tờ tiền mệnh giá 20 euro mới với tổng giá trị hơn 4,3 tỷ euro.

ECB đã lưu hành đồng 5 euro mới hồi tháng 5/2013 và đồng 10 euro mới vào tháng 9/2014. Đồng 50 euro mới dự kiến sẽ được đưa vào lưu hành trong quý 2/2017.

Hoạt động cho vay tại Khu vực Eurozone trong tháng 10/2015 đã tăng với nhịp độ nhanh nhất trong gần bốn năm qua. Cụ thể, trong tháng 10/2015, hoạt động cho vay tăng 1% so với cùng kỳ năm 2014, cao hơn mức tăng 0,6% của tháng 9. Trong đó, cho vay đối với hộ gia đình và doanh nghiệp tăng 0,8%, so với mức tăng 0,4% của tháng 9 và 0,7% của tháng 8.Tổng nguồn cung tiền (hay còn gọi là M3) cũng tăng 5,3%, so với mức tăng 4,9% của tháng 9.

(Theo NHTW châu Âu - ECB)

ECB cho biết sẽ tạm dừng áp dụng chương trình mua tài sản (QE) từ ngày 22/12/2015 - 01/01/2016 và sẽ bắt đầu mua trở lại từ ngày 04/01/2016. Hoạt động mua tài sản trong giai đoạn từ ngày 27/11 - 21/12 sẽ được chuyển nhượng phí ban đầu. Nguyên nhân là do thanh khoản thị trường suy yếu và để hạn chế những tác động xấu đối với thị trường.

ASEAN

Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường khẳng định tại Hội nghị Cấp cao ASEAN - Trung Quốc (ngày 22/11):

+ Cam kết cung cấp khoản tín dụng cho lĩnh vực cơ sở hạ tầng lên tới 10 tỷ USD dành cho các nước Đông Nam Á;

+ Tăng cường xây dựng hành lang pháp lý cho quan hệ hợp tác song phương và phát triển chung của hai nền kinh tế thông qua thực hiện kế hoạch hành động 5 năm và khung làm việc 2+7 (hai nhất trí chính trị và 7 lĩnh vực hợp tác) với ASEAN do Trung Quốc đề xuất vào năm 2013;

+ Đẩy nhanh đàm phán về nâng cấp Hiệp định Thương mại tự do (FTA) Trung Quốc - ASEAN nhằm đạt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 1.000 tỷ USD vào năm 2020.

New Zealand sẽ đầu tư 200 triệu đôla New Zealand (131 triệu USD) vào khu vực Đông Nam Á trong vòng 3 năm, tập trung vào lĩnh vực phát huy năng lực của người dân trong khu vực và tạo mối liên kết giữa các nhà lãnh đạo và các doanh nhân. (Theo Thủ tướng New Zealand John Key)

Ngày 22/11, lãnh đạo 10 nước thành viên chính thức thành lập Cộng đồng ASEAN - AEC, nhằm thúc đẩy sự lưu chuyển thương mại và dòng vốn trong khu vực. Theo đó, GDP của ASEAN dự kiến sẽ đạt 4,7 nghìn tỷ USD vào năm 2020 và ASEAN có tiềm năng trở thành nền kinh tế lớn thứ tư trên thế giới vào năm 2030.

ASEAN đã thu hút được 136,2 tỷ USD vốn FDI trong năm 2014, tăng so với 117,7 tỷ USD trong năm 2013, đây là năm thứ ba liên tiếp vốn FDI tăng. Như vậy, năm 2014, ASEAN trở thành khu vực thu hút nhiều FDI nhất trong thế giới phát triển. Ngoài ra, vốn đầu tư trong nội khối ASEAN cũng tăng 26% lên 24,4 tỷ USD trong năm 2014, so với mức 19,4 tỷ USD năm trước đó.

(Theo Báo cáo đầu tư ASEAN 2015)

Châu Á

Trong tháng 10/2015, lạm phát lõi của Singapore là 0,3%, thấp hơn mức 0,6% của tháng 9. Lạm phát giảm làm gia tăng áp lực giảm phát và sụt giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế Singapore, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang chậm lại.

(NHTW Singapore - MAS)

Châu Á sẽ là động lực tăng trưởng thương mại toàn cầu trong giai đoạn 2015 - 2050. Trong giai đoạn này, thế giới sẽ có một làn sóng phát triển thương mại mới, các yếu tố thúc đẩy chính: công nghệ mới và sự hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng. Đến năm 2050, xuất khẩu toàn cầu sẽ tăng 4 lần, đạt mức 68,5 nghìn tỷ USD, theo đó, châu Á là yếu tố chính thúc đẩy tăng trưởng thương mại toàn cầu. Cụ thể:

- Thị phần của các khu vực:

+ Châu Á - Thái Bình Dương: xuất khẩu toàn cầu được dự báo tăng từ khoảng 1/3 năm 2015 lên 46% vào năm 2050 (trong đó, thị phần xuất khẩu của khu vực châu Á tăng từ mức 17% hiện nay, lên 27% vào năm 2050, nhờ tác động của thương mại nội khối).

+ Tây Âu: thị phần được dự báo sẽ giảm từ 34% năm 2015, xuống 22% năm 2050;

+ Khu vực Bắc Mỹ: thị phần giảm từ 11% xuống 9%.

- Có 4 động lực thương mại sẽ thúc đẩy cơ hội cho các doanh nghiệp, bao gồm: (i) Tốc độ phát triển công nghiệp hóa và sự dịch chuyển sang phục vụ theo nhu cầu; (ii) Giá vận tải và logistic giảm mạnh; (iii) Tự do hóa chính sách thương mại; (iv) Sự trỗi dậy của những mô hình kinh doanh linh hoạt hơn.

- Đối với một số nước:

+ Trung Quốc: tiếp tục dẫn đầu trong xuất khẩu của thế giới, với sự ảnh hưởng ngày càng tăng tại Châu Á nhờ sáng kiến “Một vành đai, một con đường” và sức ảnh hưởng của Ngân hàng Đầu tư cơ sở hạ tầng Châu Á (AIIB).

+ Ấn Độ: có nhiều tiềm năng tăng trưởng mạnh, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu trung bình 6%/năm trong giai đoạn 2025 - 2050, cao hơn mức chưa tới 5%/năm của Trung Quốc.

+ Việt Nam: sẽ tăng cường vị thế và trở thành quốc gia xuất khẩu lớn thứ 10 của thế giới với xuất khẩu đạt 1.437 tỷ USD vào năm 2050, cùng với các quốc gia và vùng lãnh thổ như Trung Quốc, Mỹ, Đức, Hàn Quốc, Ấn Độ, Mexico, Pháp, Nhật Bản và Singapore.

(Theo Ngân hàng HSBC)

Trung Quốc

Cơ quan quản lý đường sắt Trung Quốc đã đề xuất sáng kiến thiết lập tuyến đường sắt “Con đường Tơ lụa” tốc độ cao nối từ khu tự trị Tân Cương, Tây Bắc Trung Quốc đến Iran thông qua Trung Á, giúp giảm thời gian và chi phí vận chuyển hàng hóa từ Trung Quốc tới Trung Á, cũng như tăng cường kết nối giao thương trong khu vực.

(Theo Hãng Thông tấn PTI)

NHTW Nga ngày 27/11 đã quyết định đưa đồng NDT của Trung Quốc vào giỏ dự trữ ngoại tệ của mình.Tuy nhiên, Ngân hàng Nga chưa có kế hoạch tiến hành giao dịch mua NDT.

Thị trường hối đoái của Nga đã bắt đầu giao dịch bằng đồng NDT từ cuối năm 2010. Tháng 8, khối lượng giao dịch tính theo năm đã tăng 4 lần, đạt 18 tỷ NDT - tương đương 191 tỷ RUB hay 2,8 tỷ USD.

Trung Quốc đang có hai mô hình kinh tế, trong đó mô hình cũ dựa nhiều vào đầu tư và xuất khẩu, còn mô hình mới lấy chi tiêu tiêu dùng làm động lực thúc đẩy. Theo đó, Trung Quốc đang chuyển đổi từ mô hình sản xuất là chủ yếu sang tiêu dùng.

(Theo Nhà nghiên cứu Stephen Roach, thuộc Viện Jackson về các vấn đề toàn cầu thuộc trường Đại học Yale)

Các hãng bảo hiểm Trung Quốc được dự báo sẽ chi 73 tỷ USD để mua tài sản ở nước ngoài trong 5 năm tới, đưa tổng vốn đầu tư vào bất động sản nước ngoài từ 6 tỷ USD năm 2014 lên 79 tỷ USD vào năm 2019.

(Theo Hãng dịch vụ bất động sản DTZ/Cushman & Wakefield)

Trung Quốc tăng cường cải cách, nhằm nỗ lực chuyển đổi mô hình kinh tế, từ chủ yếu dựa đầu tư và xuất khẩu, sang tập trung cho chi tiêu dùng và dịch vụ. Theo đó, Chính phủ Trung Quốc đã đưa ra nhiều biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp và thúc đẩy kinh tế:

- Mở cửa thị trường ngoại hối: Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (ngày 25/11) thông báo, cho phép các định chế tài chính, quỹ đầu tư quốc gia và các tổ chức tài chính quốc tế được phép tham gia vào thị trường ngoại hối liên ngân hàng của Trung Quốc.

+ Giới hạn giao dịch: các tổ chức này sẽ được phép giao dịch các sản phẩm giao ngay, các hợp đồng kỳ hạn, hợp đồng hoán đổi, hợp đồng hoán đổi tiền tệ trên thị trường ngoại hối Trung Quốc.

+ Các tổ chức hiện được phép tham gia: Danh sách đợt đầu bao gồm 7 tổ chức đã hoàn tất thủ tục đăng ký: Cơ quan Quản lý Tiền tệ Hồng Kông (HKMA), Ngân hàng Trung ương Australia (RBA) và Ngân hàng Trung ương Hungary (NBH), Ngân hàng Tái thiết và Phát triển Quốc tế, Hiệp hội Phát triển Quốc tế, Quỹ Tín thác của Ngân hàng Thế giới (World Bank), Quỹ đầu tư Quốc gia Singapore.

+ Theo Reuters, động thái này của Trung Quốc diễn ra sau khi IMF ngày 23/11 cho biết, NDT của Trung Quốc có thể gia nhập giỏ tiền tệ dự trữ Quyền rút vốn đặc biệt (SDR). Điều này có nghĩa là đồng NDT sẽ có vị thế ngang bằng với 4 đồng tiền hiện đang trong giỏ tiền tệ này là: USD, đồng euro, đồng yên và bảng Anh. Ngoài ra, việc cho phép các tổ chức nước ngoài tiếp cận sâu hơn vào thị trường vốn sẽ giúp Trung Quốc cải cách nền kinh tế, chuyển sang phụ thuộc nhiều hơn vào thị trường tự do và cắt giảm sự phụ thuộc vào kế hoạch tập trung.

- Hỗ trợ doanh nghiệp: Trung Quốc hiện là nơi có môi trường thuận lợi cho hoạt động khởi nghiệp và dẫn đầu thế giới về số doanh nghiệp thành lập mới. Trung bình mỗi ngày có 4.000 doanh nghiệp thành lập mới. Trong năm 2014:

+ Số công ty khởi nghiệp tại Trung Quốc đã tăng 98% so với năm 2010, từ 811.100 công ty lên 1.609.700 công ty, cao nhất thế giới.

+ Đứng thứ 2 là Vương quốc Anh, số doanh nghiệp thành lập mới năm 2010 là 385.741, tăng 51% lên 581.173 công ty.

+ Đứng thứ 3 là Ấn Độ, số doanh nghiệp thành lập mới trong năm 2010 là 67.509, đã tăng 46% lên 98.437 công ty.

+ Các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp như: trợ cấp vốn cho các khoản đầu tư mạo hiểm; thúc đẩy internet, công nghệ và đổi mới. (Điển hình là lĩnh vực công nghệ: Thẩm Quyến - Trung Quốc hiện được coi là thủ đô về công nghệ phần cứng của thế giới, mỗi ngày có đến 10 triệu sản phẩm điện tử và phần cứng công nghệ được sản xuất, đem lại tổng giá trị hàng hóa vào khoảng 10 tỷ USD/năm).

Nga

Tập đoàn khí đốt Gazprom của Nga đã ngừng cung cấp khí đốt cho Ukraine do Ukraine chưa thanh toán tiền mua khí đốt giai đoạn tiếp theo. Theo Tổng Giám đốc Gazprom Alexei Miller, việc Ukraine từ chối mua khí đốt của Nga đã làm tăng nguy cơ rủi ro đối với hoạt động trung chuyển khí đốt cho châu Âu thông qua Ukraine và nguồn cung cấp khí đốt cho người tiêu dùng Ukraine trong mùa Đông năm 2015.

Chính sách

Nhật Bản

- Nhật Bản sẽ tăng mức lương tối thiểu lên 3% trong năm tài chính 2016, từ mức lương tối thiểu trung bình của Nhật Bản780 yên/giờ làm việc (6,36 USD) trong năm tài chính 2015.

Nguyên nhân: (i) Do Nhật Bản đang hướng đến mục tiêu tăng chi tiêu tiêu dùng vì đây là yếu tố quan trọng để thúc đẩy nhu cầu trong nước, cải thiện nền kinh tế ra khỏi 15 năm giảm phát. Theo đó, Chính phủ Nhật Bản cho rằng, tăng lương là một nhiệm vụ cấp bách; (ii) Nền kinh tế Nhật Bản rơi vào suy thoái hai lần kể từ khi Thủ tướng Abe nhậm chức vào cuối năm 2012, khiến chính phủ của ông đang chịu áp lực để cải thiện nền kinh tế; (iii) Theo Thủ tướng Shinzo Abe, Chính phủ Nhật Bản cần phải đảm bảo tăng trưởng kinh tế liên tục được hỗ trợ bởi tăng lương.

Ngoài ra, Chính phủ Nhật Bản dự kiến sẽ đưa ra một số chính sách kích thích tăng trưởng: Ban hành nhiều hơn các quy định khuyến khích đầu tư vốn và đầu tư vào các công nghệ tiên tiến; Cắt giảm thuế TNDN để nâng cao khả năng cạnh tranh; Khuyến khích phụ nữ làm việc bán thời gian.

(Theo the Finance Time)

- Chính phủ Nhật Bản ngày 25/11 đã công bố tài liệu giải thích Hiệp định thương mại tự do Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), Hiệp định sẽ hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong ngành nông nghiệp và các doanh nghiệp vừa và nhỏ của nước này. Theo đó, Chính phủ Nhật Bản đặt ra mục tiêu trở thành một “cường quốc xuất khẩu mới” thông qua TPP. Để đạt được mục tiêu này, Nhật Bản sẽ tập trung vào các hạng mục chính sách: (i) Tăng cường hỗ trợ cho các công ty vừa và nhỏ quan tâm đến hoạt động ở nước ngoài; (ii) Thiết lập một mạng lưới hỗ trợ các công ty tìm cách tận dụng lợi thế của TPP (bằng cách tổ chức các cuộc hội thảo, mở phòng tư vấn và lập ra các cơ quan để giúp các công ty hợp tác với nhau); (iii) Đối với ngành nông nghiệp, Chính phủ Nhật Bản sẽ tập trung vào việc “trẻ hóa” nông dân, tăng cường khả năng cạnh tranh quốc tế và hỗ trợ những nông dân bị thiệt hại do TPP, ví dụ như những người trồng lúa và chăn nuôi gia súc…

Bản tài liệu giải thích Hiệp định TPP cũng đưa ra cách để giúp các doanh nghiệp nắm bắt những cơ hội từ TPP. Theo đó, các công ty vừa và nhỏ ở Nhật Bản sẽ có một cánh cửa mở để mở rộng ra bên ngoài, trong khi ngành nông nghiệp đang yếu kém của nước này sẽ có cơ hội cải thiện khả năng cạnh tranh.

(Theo Chính phủ Nhật Bản)

Italy

Italy có kế hoạch xử lý các ngân hàng bị xếp loại “xấu”vào cuối năm 2015 nhằm loại bỏ số nợ xấu trị giá 330 tỷ EUR để thúc đẩy quá trình phục hồi nền kinh tế. Theo đó, Chính phủ Italy sẽ cân nhắc việc đưa một số lượng lớn các khoản nợ xấu vào khu vực tư nhân; các khoản nợ xấu thuộc nhóm cao có thể sẽ được Nhà nước bảo lãnh thông qua Cơ quan phát triển quốc gia Cassa Depositi e Prestiti.

Nguyên nhân: (i) Tổng số nợ xấu được chứng khoán hóa tại Italy đã lên tới 330 tỷ euro vào giữa năm 2014. Số tiền này cho đến nay hầu như không giảm do những ảnh hưởng về hiệu ứng dây chuyền gây ra bởi thực trạng cho vay của các ngân hàng. Ngoài ra, theo số liệu thống kê từ NHTW Italy, dòng tín dụng thiếu hiệu quả cho các doanh nghiệp nhỏ cũng đã tạo nên phần lớn sự trì trệ cho nền kinh tế nước này; (ii) Chính phủ Italy cho rằng việc khuyến khích các doanh nghiệp cùng đầu tư vào nền kinh tế là rất quan trọng để kích thích tăng trưởng. Hầu hết các dữ liệu gần đây cho thấy nền kinh tế của Italy đã tăng trưởng thấp ở mức 0,2% trong quý 3/2015.

Mục đích: Kế hoạch này nhằm giảm khoảng cách giữa giá của các khoản vay được các ngân hàng chào bán và giá mà các công ty tư nhân đưa ra. Hiện khoảng cách này đang khá lớn.

Động thái này của Italy sẽ làm tăng khả năng đối đầu với Ủy ban châu Âu khi cơ quan này đã bác bỏ bản kế hoạch dự thảo của Bộ Tài chính Italy với lập luận rằng, bất kỳ sự can thiệp nào của chính phủ có thể sẽ có tác dụng ngược, và vai trò của nhà nước trong việc cứu trợ nền kinh tế có thể bị hạn chế.

Ký kết - Thỏa thuận

Trung Quốc và ASEAN

Ngày 22/11, Trung Quốc và Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã ký thỏa thuận nâng cấp Hiệp định Tự do Thương mại (FTA) song phương, tạo sức bật mới cho hợp tác kinh tế khu vực. Động thái này giúp thực hiện mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 1.000 tỷ USD vào năm 2020, góp phần thúc đẩy các cuộc đàm phán về Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và FTA của khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Trung Quốc và Mỹ

Ngày 23/11, Trung Quốc và Mỹ đã nhất trí thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực quyền sở hữu trí tuệ (IPR). Cụ thể: (i) Tăng cường trao đổi và thúc đẩy hợp tác chống vi phạm bản quyền, thực thi pháp luật đối với tội phạm trong lĩnh vực IPR; (ii) Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực an ninh lương thực, tăng cường trao đổi khả năng cung ứng trong ngành công nghiệp nhôm và sắt, phối hợp chặt chẽ hơn để chống nạn đánh cá trái phép, chặt gỗ trái phép và săn bắn động vật hoang dã.

Trung Quốc và CEE

Tại Hội nghị cấp cao lần thứ 4 giữa Trung Quốc và 16 nước Trung - Đông Âu (CEE), diễn ra ngày 24/11, các nhà lãnh đạo đã thảo luận và soạn ra kế hoạch trung hạn cho hợp tác “16+1”, theo đó:

- Trung Quốc đã ký các thỏa thuận riêng với Hungary và Serbia về xây dựng và tu sửa tuyến đường sắt nối hai thủ đô của Serbia và Hungary, giúp rút ngắn 50% thời gian di chuyển. Tuyến đường sắt này sẽ được khởi công trong năm 2015 và hoàn tất vào năm 2017.

- Tăng cường đầu tư các dự án xây dựng và nâng cấp cơ sở hạ tầng ở khu vực cảng thuộc vùng biển Baltic, biển Adriatic, Biển Đen, triển khai dự án kết nối đất liền và biển, đẩy nhanh hiệu quả và tốc độ vận chuyển hàng hóa giữa Trung Quốc và châu Âu.

- Tăng cường nhập khẩu các sản phẩm nông nghiệp từ CEE.

- Tăng cường xúc tiến du lịch, hợp tác hàng không dân dụng giữa Trung Quốc và CEE

Pakistan và Ấn Độ

Dự án đường ống dẫn khí đốt nối từ Turkmenistan, Afghanistan, Pakistan tới Ấn Độ (TAPI) sẽ được khởi công vào ngày 13/12/2015. Dự án TAPI dài 1.735 km, trong đó có 200 km chạy qua Turkmenistan, 773 km qua Afghanistan, 827 km qua Pakistan và điểm cuối là khu vực Fazilka, bang Punjab của Ấn Độ. Công suất dự kiến hàng năm khoảng 33 tỷ m³, với chi phí xây dựng lên tới 10 tỷ USD. (Theo The Economic Times)

Nga và Bolivia

Nga sẽ giúp Bolivia xây dựng trung tâm nghiên cứu hạt nhân lớn nhất Nam Mỹ, trị giá khoảng 300 triệu USD, trong 4 năm. Dự án gồm một trung tâm phát triển công nghệ, 1 cơ sở đa năng sử dụng tia gamma, 1 máy gia tốc, 1 phòng thí nghiệm radiopharmacy và 5 trung tâm y học hạt nhân chuyên dụng. (Theo Tổng thống Bolivia Evo Morales)

Israel và Ai Cập

Israel và Ai Cập ngày 25/11 đã đạt được thỏa thuận sơ bộ về xuất khẩu khí đốt tự nhiên từ mỏ khí Leviathan ngoài khơi Israel cho Ai Cập, thông qua hệ thống đường ống dẫn xuyên Địa Trung Hải đến bán đảo Sinai. Israel sẽ cung cấp cho Tập đoàn năng lượng Dolphinus Holdings của Ai Cập khoảng 4 tỷ m³ khí/năm trong vòng 10 - 15 năm.

Ấn Độ và Singapore

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long ngày 24/11 đã ký tuyên bố chung nâng quan hệ lên tầm đối tác chiến lược nhằm mở rộng hợp tác giữa hai nước trong nhiều lĩnh vực quan trọng như kết nối và hợp tác kinh tế, tăng cường hợp tác về quốc phòng và an ninh, thúc đẩy thương mại và đầu tư cũng như hợp tác tại các diễn đàn đa phương. Theo đó, hai nước mong muốn tăng gấp đôi kim ngạch thương mại song phương trong 20 năm tới, đồng thời cam kết tiếp tục hợp tác mang tính xây dựng tại các diễn đàn khu vực và quốc tế. Hiện Ấn Độ là thị trường xuất khẩu lớn thứ 12 của Singapore với kim ngạch song phương đạt gần 24,6 tỷ đô la Singapore (khoảng 17,6 tỷ USD) trong năm 2014.